Lagumdžija u Njujorku o miru, stabilnosti, ljudskim pravima i samoodrživom razvoju na Zapadnom Balkanu

Lagumdžija u Njujorku o miru, stabilnosti, ljudskim pravima i samoodrživom razvoju na Zapadnom Balkanu

New York, 21. septembar 2021. godine

U Njujorku se održava trodnevni XXI NGIC (Nizami Ganjavi Međunarodni Centar) Skup Visokog nivoa kao ekskluzivni forum na marginama  Generalne Skupštine UN. Među učesnicima  iz 22 države sa 4 kontinenta je 16 sadašnjih i bivših šefova država  vlada okupljenih na četiri tematska panela posvećena miru i stabilnosti u 21 stoljeću.

Dr Zlatko Lagumdžija je na plenarnom otvaranju skupa u Njujorku moderirao specijalni segment pod nazivom “Mir i Stabilnost: put naprijed za Zapadni Balkan” na kojem je  uvodno izlaganje imao predsjednik Sjeverne Makedonije Stevo Pendarovski,  uz video poruku člana Predsjednistva Bosne i Hercegovine Šefika Džaferovića.

Nakon pitanja i komentara predsjednice Američkog Komiteta za spoljnu politiku Susan Eliot (NCAFP),  bivše predsjednice Hrvatske Kolinde Grabar Kitarović, specijalnog izaslanika Generalnog Sekretara UN Jeffrey Sachsa,  potpredsjednice Vlade Rumunije Ane Birkavs, bivše ministrice i  potpredsjednice vlade Izraela Cipi Livni  kao i završnih napomena predsjednika Pendarovskog, dr Lagumdzija se zahvalio na podršci principima, politikama i prijedlozima u izvještaju (3P Papir) koji su sačinili NCAFP, Fondacija društva zajedničkih vrijednosti i NGIC pod nazivom “Krajnje je vrijeme za akciju na Zapadnom Balkanu”.

Ove tri organizacije će nastaviti u narednoj godini zajednički rad na promoviranju i realizaciji aktivnosti izloženih u 3P Papiru koji za razliku od nekih fantomskih “non papera” ima progresivan pristup na evropskim vrijednostima.  

Dr Lagumdžija je posebno istakao važnost promjene ponašanja i paradigme konfrontacija i prepravljanja prošlosti, koja danas preovladava na Zapadnom Balkanu, u okretanje saradnji i izgradnji budućnosti na principima sekularnih država i društva zajedničkih vrijednosti. U tom svjetlu 3 principa i 3 prijedloga trebaju biti dio zajedničkih urgentnih aktivnosti zemalja regiona i ključnih euroatlantskih aktera.

Prioritetna tri principa su konsolidacija i posvećenost prozapadnih političkih snaga, razumijevanje da je EU agenda u središtu svih aktivnosti i vjera u saradnju na zajedničkim vrijednostima umjesto sukoba oko granica.

Tri ključna i urgenta prijedloga koja zahtijevaju zajedničko lobiranje lidera Zapadnog Balkana u euroatlantskim strukturama, umjesto njihovih verbalnih prepucavanja, su prije svega integriranje  Zapadnog Balkana u jedinstveno EU tržište, zatim ekonomski razvoj fokusiran na jačanje saobraćajne i digitalne infrastrukture, te proaktivnog razvoja  i transformacije Zapadnog Balkana kroz zelenu ekonomiju kao dijela nastupajućeg Evropskog Zelenog Dogovora.

Nakon panela posvećenom narednom UN Samitu COP26 i zajedničkim akcijama u domenu klimatskih promjena, gdje je bio jedan od uvodničara, dr Lagumdzija je sa Jeffrey Sachsom razgovarao o narednim koracima na  uspostavljanju mreže samoodrživog razvoja Zapadnog Balkana koju su inicirali Fondacija društva zajedničkih vrijednosti , Ekonomski Fakultet i Ekonomski Institut iz Sarajeva sa partnerskim institucijama.

Tokom boravka u Njujorku dr Lagumdžija ima niz susreta sa akterima iz akademske, političke i ekonomske sfere koji su uključeni u  događanja  na  Zapadnom Balkanu.  Sa premijerom Albanije Edi Ramom dr Lagumdžija je razgovarao o posljednjoj posjeti Angele Merkel regionu, inicijativi Otvoreni Balkan i narednim koracima potrebnim za jačanje regionalne saradnje i jačanju evropskih integracionih procesa.

Sa Kerry Kennedy, predsjednicom Robert F. Kennedy Fondacije za ljudska prava (RFK HR), su dogovarani naredni koraci u realizaciji projekta edukacije za ljudska prava u regionu i zajedničkih aktivnosti mreže evropskih ogranaka RFK HR.